In de ideale wereld wijst elke leerkracht moeiteloos de hoogbegaafde leerling in zijn klas aan, is deze leerling dolgelukkig en nooit verveeld en zijn de ouders wild enthousiast over het aanbod in de klas. De werkelijkheid is helaas toch vaak een beetje ingewikkelder. Er zijn nog steeds veel misverstanden over deze leerlingen. Ik stel je graag voor aan drie kinderen en laat je zien hoe lastig het is om hun gedrag goed te interpreteren. Herken jij ze?
“De hoogbegaafde leerling is erg zelfstandig!”
Sil heeft het gemakkelijk op school. Vanaf groep 3 lukt al het werk gemakkelijk en heeft hij genoeg tijd om alles af te maken. Zoveel tijd dat hij zonder al te grote problemen zijn tijd ook kan besteden aan een beetje kletsen, of tekenen, of regelmatig even naar de wc te gaan. Echt doorwerken doet hij nooit. En het is geen probleem dat zijn vak een bende is, want hij heeft ook altijd wel tijd om naar de benodigde materialen te zoeken. Dit heeft wel tot gevolg dat Sil helemaal niet gewend is om zichzelf aan te sturen en zijn werk te plannen. En hoe hij moet opruimen… hij heeft werkelijk geen idee. Als Sil in groep 6 zit, begint dit gedrag op te vallen. Zijn juf vindt hem een sloddervos en een dromer en maakt zich hier ongerust over. Dat hij eigenlijk veel meer kan dan hij laat zien… daar let dan niemand meer op.
“De hoogbegaafde leerling wil altijd uitdagend werk.”
Aisa is als kleuter vrolijk en gezellig. Ze geniet van het spelen en heeft veel vriendjes en vriendinnetjes. Ze krijgt vaak complimentjes van de juf en geniet daarvan! Smartgames vindt ze geweldig en dat mag ze af en toe doen. In groep 3 en 4 doet ze gewoon lekker mee en is er weinig tijd voor extra uitdaging. De leerkracht van groep 5 start met een plusgroepje en Aisa komt daar vanwege haar mooie CITO-scores ook voor in aanmerking. Maar dat pakt niet goed uit. Aisa loopt voor het eerst tegen echt moeilijke opdrachten aan en blokkeert dan volledig. Thuis heeft ze steeds vaker huilbuien en in overleg met ouders stopt de leerkracht met het pluswerk. Aisa is opgelucht en alles lijkt opgelost… Totdat Aisa een paar jaar later in de brugklas komt…
“De hoogbegaafde leerling is een snelle leerling.”
Timo is laat met praten. Als hij eindelijk zijn mond opendoet, rollen er prachtige volzinnen uit. Timo is ook later dan leeftijdsgenootjes met fietsen en zwemmen. Hij durft dit pas aan op het moment dat hij zéker weet dat hij het kan. Op school wil Timo ook alles graag perfect doen. Tekenen? Dat doet Timo liever niet, want zo mooi als in werkelijkheid wordt het nooit. Een verhaal schrijven? Als juf de blaadjes ophaalt, blijkt Timo geen letter geschreven te hebben. Nu zit Timo in groep 8 en is hij de traagste leerling van de klas. Hij denkt over elke letter na, elke som wordt drie keer gecontroleerd en een werkstuk maken is voor hem een lijdensweg. De leerkracht weet niet meer wat hij ermee aan moet, want ook al is Timo duidelijk een slimme jongen, er is écht geen tijd over om verrijkende opdrachten te doen.
Voordat deze drie leerlingen ‘lekker’ aan de slag kunnen gaan met compacten en verrijken in de klas, zullen de onderliggende oorzaken eerst bekend moeten zijn en moet hier een oplossing voor worden gezocht. Lui, ongemotiveerd, traag? Sil, Aisa en Timo verdienen een scherpere blik!

Onze zoon zat ik groep 8, toen hij nogal verdrietig thuis kwam. Hij had rekenen gehad. Hij wist vaak het goede antwoord, maar als de meester dan vroeg hoe hij er aangekomen was, wist hij dat niet. Hij zag het gewoon. De meester, de man was de beroerdste niet, daagde hem uit om toch na te denken over hoe hij het toch deed. Onze zoon dacht diep na en liet tot op het bord zien hoe hij tot de goede antwoorden kwam. De meester keek naar het bord en zei: “Ja maar, zo heb ik het jou niet geleetd!” Dit had een compliment kunnen zijn, maar zo werd het niet ervaren. Onze zoon had het gevoel dat het kennelijk nooit goed. Of hij wist het goede antwoord maar wist dan niet hoe hij daarop kwam en als hij wist hoe hij er op kwam paste het niet in de wijze waarop de meester vond dat de kinderen het moesten uitvoeren. In een 10 minuten gesprek heb ik het hier net die die man over gehad. Hij begon een heer verhaal over de lesmethode en over de wijze waarop hij de klas les gaf. Ik heb hierop geantwoord dat ik, voor zover ik wist naar 1 kind bij hem in de klas had en dat, mocht ik de vader zijn van alle andere kinderen 10 minuten voor een gesprek niet voldoende was.
LikeLike